519 Zenbakia 2010-02-05 / 2010-02-12

Artisautza

Ganbara. Euskal ehun artisautza: Produktuak

AGUIRRE SORONDO, Antxon

BELAXE. ITZULPEN ZERBITZUA

Produktuak

Diseinu tradizionaleko ehun-produktuak egin eta saltzen dituzte, bai janztekoak (barrukoak nahiz kanpokoak), bai etxeetarako —mahai-zapiak, errezelak, ohe-estalkiak, etab.—, baita beste erabilera batzuetarako ere (elizarako, elkarteetarako, banderak edo eskatzen dietena).

Jantzi asko egiten dituzte, dantza-taldeentzat, euskal jaietarako, bataioetarako, ezkontzetarako, etab.

Oso harro daude Arabako bi dantza-talde, Algara eta Indarra dantza-taldeak, oso-osorik jantzi dituztelako. Azken dantza-talde horrekin, Arabako dantza askatuko txapelketan jantzien 1. saria irabazi zuten 2009an, Estibalitzen.

Etxean ohikoak diren ehun-jantziak ere egiten dituzte, baina Aitorrek dioenez, berreskuratutako euskal jantzi tradizionala osasuntsu dagoen bezala, ez da gauza berdina gertatu antzinako diseinua duten etxerako jantziekin, “museotako gauzak” bailiran ikusten baitituzte gehiago.

Bordatuak eta hasierako letrak ere josten dituzte maindiretan, eskuzapietan, etab. Ezkontzetan asko oparitzen diren gauzak dira.

Amaitzeko, hona hemen artisauaren beraren hitzak:

“Ereduak liburu zaharretatik eta artxiboak arakatuz nire eskuetara heltzen diren argazki edo testu-azalpenetatik ateratzen ditut gehienetan. Lagunak ere baditut, aurkitzen dituzten datuak ematen dizkidatenak. Gaur egun, ohiko irutea egin ahal izateko txatila nola erabili ikasi nahian ari naiz, eta horretarako harremanak ditut Azpeitiko Xoxoteko Berastegi baserriko artzain-familiarekin. Ohiko ereduak kopiatuz edo geure jantziak diseinatuz, gure kultura tradizionalaren alderdi garrantzitsu horri eusten ahalegintzen gara”.